مطالعات طرح جامع ايستگاه راه‌‌آهن بافق

شركت راه‌آهن جمهوري اسلامي ايران
1395

توجه ويژه به تقويت شبكه حمل‌ونقل ريلي طي سال‌هاي اخير سبب گرديد تا بهبود شرايط ايستگاه‌هاي راه‌آهن كشور به‌عنوان يكي از عناصر اصلي اين شبكه مورد توجه قرارگيرد. از سوي ديگر تغيير رويكرد نسبت به عملكرد ايستگاه‌هاي راه آهن و تلاش براي بدل نمودن اين ايستگاه‌ها از يك گره حمل‌ونقلي و تك عملكردي به يك پديده شهري با ماهيت پيچيده و چندبعدي با بهره‌گيري از سياست «توسعه مبتني بر حمل‌ونقل همگاني» و «شهرسازي ريل‌پايه»، سبب گرديد تا مطالعات طرح جامع ايستگاه راه‌آهن بافق، از سوي شركت راه‌آهن جمهوري اسلامي ايران در دستور كار قرار گيرد.

قرارگيري ايستگاه راه‌آهن بافق در مسير اصلي‌ترين چندراه مواصلاتي كشور و نزدیکی به منابع معدنی غنی در بخش مرکزی ایران سبب گرديده تا اين ايستگاه به‌عنوان يكي از مهم‌ترين ايستگاه‌هاي راه‌آهن كشور از جايگاه ويژه برخوردار باشد به‌نحوي‌كه کوچک‌ترین اختلالی در عملکرد آن، از يكسو منجر به ایجاد اختلال در کل شبکه حمل‌ونقل ریلی شده و از سوي ديگر ساختار اقتصادي كشور (به‌ويژه بخش صنعت) را تحت تأثير قرار خواهد داد. علاوه‌براين، اين ايستگاه به‌عنوان يكي از عناصر مهم سازنده ساختار اصلي شهر مطرح بوده و به‌شكل چشمگيري بر توسعه شهر بافق مؤثر بوده است به‌گونه‌اي كه بخش اعظمی از محدوده شهر تحت تأثیر توسعه خطوط ريلي و احداث ايستگاه راه‌آهن توسعه يافته است.

پيچيدگي موضوع و تنوع در فعاليت‌هاي جاري در ايستگاه راه‌آهن بافق سبب گرديد تا در گام اول از انجام مطالعات به شناخت ايستگاه در 7 زمينه اصلي مطالعاتي شامل مطالعات زيست محيطي،معماري و شهرسازي، اقليمي و زمين شناسي، اقتصادي- اجتماعي، ريلي، تأسيسات مكانيك و تأسيسات برق پرداخته شود. در گام دوم و سوم به جمع بندي مطالعات و تجزيه و تحليل به تفكيك هر يك از زمينه‌هاي مذكور پرداخته شد. در نهايت در گام چهام با تلفيق نتايج بدست آمده در مراحل پيشين و بهره‌گيري از تكينيك‌ها و ابزارهاي متنوع طرح جامع ايستگاه در قالب اسناد نوشتاري و تصويري به شرح زير ارائه گرديد:

الف) اسناد نوشتاري شامل: 1- اهداف و سياست‌هاي پيشنهادي طرح براي الگوهاي كالبدي و عملكردي؛ 2- برنامه اقدامات اجرايي، ضوابط و توصيه‌هاي عملياتي كوتاه‌مدت، ميان‌مدت و بلندمدت؛3- تعيين حدود و مشخصات طرح‌هاي تفصيلي و پروژهاي ويژه مرتبط؛3- برنامه اقدامات اجرايي به تفكيك داستگاه‌هاي اجراكننده؛

ب) اسناد تصويري شامل: 1- طرح آرايش خطوط ريلي و پلان هندسي ريلي؛2- پلان لكه‌گذاري كاربري‌ها؛

در نهايت، علاوه بر اسناد مذكور، در تدوين اين طرح تلاش بر آن بوده تا توصيه‌هايي جهت كاربست هرچه بهتر سياست «توسعه مبتني بر حمل و نقل همگاني» در راستاي توسعه محدوده پيرامون ايستگاه راه‌آهن بافق ارائه گردد.

هدف از تدوين طرح‌هاي جامع ايستگاهي با بهره‌گيري از رويكردهاي نوين، فراهم نمودن شرايطي است كه از طريق آن محدوده ايستگاه‌هاي راه‌آهن از عنصري تك‌عملكردي، جداافتاده، مزاحم و فاقد عملكرد شهري به پديده‌اي پيچيده و چندبعدي بدل گردند كه علاوه بر ايفاي نقش به‌عنوان يك گره حمل‌ونقلي، يه مقصدي جذاب، سرزنده و همه شمول، يك مركز اقتصادي پويا و سرزنده و زيرساختي دوستدار محيط‌زيست  بدل گردد. «طرح جامع ايستگاهي ايستگاه راه‌آهن بافق» تلاش نمود تا ازطريق كاربست سياست «توسعه مبتني بر حمل‌ونقل همگاني» بستر مناسب جهت تحقق هدف مذكور را فراهم نمايد.